وزیر میراث فرهنگی در گفتوگوی اخیر با روزنامه ایران، آمارهای پرزرقوبرقی از سفرهای نوروزی و ظرفیت ارزآوری گردشگران خارجی ارائه داد. او گفت در نوروز بیش از ۳۶ میلیون و ۸۰۰ هزار سفر داخلی ثبت شد و هر گردشگر خارجی میتواند میانگین هزار تا دو هزار دلار درآمد برای کشور داشته باشد.
اما پرسش جدی اینجاست: این اعداد و ارقام چه نسبتی با واقعیت تلخ امروز صنعت گردشگری دارند؟ وقتی زیرساختهای حملونقل هوایی، امنیت سفر، خدمات هتلداری و مدیریت مقصد همچنان دچار ضعف بنیادیاند، این آمارها چیزی جز نمایش روی کاغذ محسوب نمیشوند.
وزیر به مذاکرات متعدد با کشورهایی همچون مصر، ارمنستان، آذربایجان و عراق اشاره کرده است. اما دیپلماسی گردشگری بدون پشتوانهای از خدمات واقعی، کیفیت اقامت، حملونقل استاندارد و تجربه سفر ایمن، تنها به یک ویترین سیاسی تبدیل میشود؛ نه دستاوردی اقتصادی. نتیجه این است که همچنان سهم ایران از بازار عظیم گردشگری جهانی، سهمی ناچیز و حاشیهای باقی مانده است.
او همچنین بر صنایع دستی بهعنوان رکن هویت فرهنگی تأکید میکند. درست است؛ اما صنایع دستی ایران سالهاست گرفتار همان چرخه قدیمی است: تولید فراوان، صادرات اندک، بازاریابی ضعیف. اگر وزارتخانه واقعاً دغدغه این حوزه را دارد، چرا هنوز شاهد یک نقشهراه شفاف برای برندسازی جهانی، حضور حرفهای در نمایشگاهها و حمایت از صادرکنندگان نیستیم؟
به بیان دیگر، گفتوگوی اخیر وزیر بیشتر شبیه یک گزارش تبلیغاتی بود تا یک اعتراف صادقانه به ضعفهای ساختاری. آمارها خوشرنگاند، اما واقعیت خاکستری است: ایران هنوز از زیرساختهای ابتدایی گردشگری، تبلیغات جهانی و مدیریت علمی بیبهره است.
صنعت گردشگری ایران نیازمند برنامه عملیاتی، بودجه واقعی و پیگیری مستمر است، نه صرفاً اعداد روی کاغذ و وعدههای پرطمطراق در مصاحبهها.
🔖 این نوشته دومین بخش از سهگانه نقد و تحلیل گفتوگوی وزیر میراث فرهنگی با روزنامه ایران به مناسبت هفته دولت است.
